Fachowy psycholog z Kraków. Sprawdzona pomoc psychologiczna w Krakowie.

Przyjrzenie się i ocena teorii Sheldona

Jakie były wyniki badań empirycznych, którym inspiracji dostarczyły prace Sheldona? Czy rezultaty licznych badań były, ogólnie biorąc, zgodne czy niezgodne z opublikowanymi rezultatami Sheldona? Na dokładne omówienie i ocenę tych badań trzeba by poświęcić więcej miejsca, niż możemy na to przeznaczyć, zwłaszcza że większość badaczy wprowadziła do stosowanych przez siebie procedur tyle zmian, iż trudno jest dokonywać prostych porównań z badaniami Sheldona. Możemy więc spróbować przedstawić tu jedynie ogólne wrażenie. Sądzimy, że jeśli czytelnicy zapoznają się dokładnie z licznymi badaniami wymienionymi na końcu tego rozdziału oraz z pracami przeglądowymi Lindzeya (1967) i Reesa (1968, 1973), to zostaną przekonani, że Sheldon ma całkowitą słuszność twierdząc, że istnieje wysoce istotny związek między budową ciała a osobowością. Okaże się jednak również, że niemal żaden z tych badaczy nie stwierdził między budową ciała a osobowością związku o sile zbliżonej do wartości podanych przez Sheldona.

Jeśli nawet zgodzimy się, że niższe korelacje otrzymane przez prawie wszystkich innych badaczy mogą być po części spowodowane stosowaniem mniej czułych technik pomiarowych, różnica między ich wynikami a wynikami Sheldona jest tak duża, że „prawda” zapewne leży po środku. Tak więc sądzimy, że ogólny przegląd wielu badań przeprowadzonych od czasu, gdy Sheldon rozpoczął swoją pracę, skłoni czytelnika do zaakceptowania istnienia istotnego i interesującego związku między budową ciała a osobowością, lecz pozostawi go nie przekonanym, że związek ten jest tak ścisły, jak zdaje się sugerować Sheldon.

W każdej ostatecznej ocenie teorii Sheldona trzeba wziąć pod uwagę bogactwo badań empirycznych, przeprowadzonych przez Sheldona i zainspirowanych przez jego prace. W gruncie rzeczy wartości teorii najlepiej można określić na podstawie jej wpływu empirycznego, a nikt nie może zaprzeczyć, że koncepcja Sheldona i uzyskiwane przez niego wyniki sprowokowały dziesiątki, a może setki badań poświęconych tej problematyce. Chociaż bardzo niewiele z tych badań, jeśli w ogóle którekolwiek, stawia sobie za zadanie weryfikację wniosków wyprowadzonych ze zbioru postulatów, to jednak jest to w gruncie rzeczy słabe kryterium w porównaniu z ważniejszym pytaniem: ile badań przynosi wyniki o podstawowym znaczeniu? Co się tyczy ostatniego wskaźnika, to można bez większego ryzyka stwierdzić, że prace Sheldona mają zapewnione zainteresowanie potomności: niezależnie od swych braków i niedociągnięć, doprowadziły one do stwierdzeń, z którymi trzeba się będzie liczyć w przyszłości.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.