Fachowy psycholog z Kraków. Sprawdzona pomoc psychologiczna w Krakowie.

Autonomia funkcjonalna

Przystępując do złożonego i kontrowersyjnego problemu motywacji ludzkiej, Allport podaje, jakie wymagania powinna spełniać adekwatna teoria. Po pierwsze, teoria taka będzie uznawać współczesność (contemporaneity) motywów ludzkich. Czymkolwiek jest to, co skłania nas do myślenia lub działania, skłania nas teraz. Po drugie, będzie to teoria pluralistyczna, uwzględniająca motywy wielu rodzajów. Allport zdecydowanie nie jest redukcjonistą, który usiłuje sprowadzić wszelkie motywy do kilku organicznych popędów. Po trzecie, wyposaży ona w dynamiczną siłę procesy poznawcze, takie jak planowanie i zamiary. I wreszcie teoria ta uwzględni fakt, że motywy danej jednostki są czymś jedynym w swoim rodzaju (1961, rozdz. 10).

Teoria taka – zdaniem Allporta – zawarta jest w pojęciu autonomii funkcjonalnej. Jest to przypuszczalnie najlepiej znane i najbardziej kontrowersyjne z pojęć wprowadzonych przez Allporta. Pod wieloma względami znajduje się ono w centrum jego systemu, ponieważ wiele charakterystycznych właściwości jego teorii wywodzi się w całkiem naturalny sposób z tej koncepcji. Zasada autonomii funkcjonalnej stwierdza po prostu, że dana czynność czy forma zachowania może stać się celem sama w sobie, chociaż pierwotnie podejmowano ją z jakiegoś innego powodu. Każde zachowanie, złożone czy proste, chociażby początkowo wywodziło się z napięć organicznych czy odruchowych, może być zdolne do utrzymywania się w nieskończoność, mimo braku jakiegokolwiek biologicznego wzmocnienia. Formalne określenie tego pojęcia jest następujące:

Autonomia funkcjonalna uważa dojrzałe motywy za różnorodne i samopodtrzymujące się współczesne systemy, wywodzące się z systemów poprzedzających, lecz funkcjonalnie niezależne od nich (1961, s. 227).

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.